گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 8
صفحه: 127

غیرعلنی را سرنوشت‏ساز و تعیین‏کننده مشخصات و زیرساخت‏ها و محورهای لبنان جدید خوانده بودند.

مطالبی که در بیانیه جبهه آمده بود، واکنش‌های گوناگونی برانگیخت که برخی از آن‌ها علنی بود و برخی دیگر پنهانی، و برخی دیگر نیز قرار است طی روزهای آینده آشکارا اعلام شود.

آنچه برای ما مهم است، این است که امام صدر زمینه‌های برخی از تصمیمات را تحلیل کرد و موضع خود را نسبت به آن‌ها ابراز داشت؛ آن هم به شیوه‏ای که می‏توان آن را به شفافیت دیپلمات‏ها مانند کرد. نشست خصوصی ما بی‏طرفانه و متعادل بود و رنگ و بوی دعوت به گفت‌وگویی غیرجنجالی داشت. گفت‌وگوی زیر همان‌طور که گفتم درباره برخی از بندهای بیانیه «جبهه لبنان» و سخنان برخی از اعضای اصلی آن است.

جبهه، کمیته‏هایی برای مطالعه و بررسی طرح‏های مربوط به قانون‌گذاری‏های لازم در زمینه تابعیت و مطبوعات و احزاب و قانون مدنی خاص و حضور بیگانگان در لبنان و برخورداری آن‌ها از حق مالکیت، تعیین کرده است.

فکر می‏کنم ما باید قبل از اینکه این تصمیمات را تحلیل و تفسیر کنیم، درباره شیوه بدیع آن نشست صحبت کنیم. اگر رهبران لبنان به تأمل و تفکر و برنامه‏ریزی رو می‏آوردند، لبنان به وضع کنونی نمی‏رسید. شیوه‏ای که تا کنون حاکم بوده، شیوه واکنش شتاب‌زده و فرار از رویارویی با مشکلات واقعی و به دنبال آن، فلسفه‏بافی برای مسامحه در تصمیم‏گیری درباره مسائل بنیادین بوده است. امیدوارم شیوه تأمل و تدبر فردی و جمعی در لبنان جدید، چهره وطن را و شیوه حکومت را دگرگون کند تا نظام حکومتی و نهادهای آن در خور شهروندانی بزرگ و متشخص باشد. در اینجا دوست دارم از تصمیم جبهه در تعیین کمیته‏هایی برای بررسی طرح‌های مذکور استقبال کنم و از این جبهه درخواست کنم که کمیته‏های دیگری نیز تشکیل دهد برای بررسی مسائلی همچون عدالت اجتماعی، دفاع از همه خاک لبنان و به‌ویژه جنوب، مالیات‏های مستقیم و تصاعدی، گسترش همگانی بیمه، مبارزه با احتکارگری‏های آشکار و پنهان، توقف مهاجرت به شهرها و پایتخت، همگانی‌سازی توسعه و صنعت و توزیع آن در سر تا سر لبنان، یکسان‌سازی برنامه‌های آموزش و پروش، حمایت از دانشگاه‏[های] لبنان تا منبع نورافشانی در لبنان و منطقه باشد، و د یگر مسائل بنیادینی که از زمان استقلال تا کنون مبهم و سربسته مانده است.

آیا قصد دارید همچنان برای ارتقای مراکز و مؤسسه‏ها و طرح‏هایی که تا امروز پایه‏گذاری کرده‏اید، تلاش کنید؟

من اطمینان دارم که هدف از پایه‏گذاری این مراکز و مؤسسه‏ها آن نیست که جانشین نهادهای رسمیشود، زیرا مؤسسه‏های جانشین باید جای خود را به نهادهای رسمی و قانونی بدهد.

به نظر من از مهم‌ترین دستاوردهای «جبهه لبنان» آماده‌سازی جوانان و سازمان‌دهی ملت برای رویارویی با بحران کشور و به دنبال آن، خارج کردن نسل جوان از فضای بی‏قیدی و ذلت‏پذیری است که پیش از این حوادث وجود داشت. باید توجه داشت که این آماده‏سازی در بین بیشتر طرف‏های درگیر، با رفتارهایی همراه بود که از آداب و رسوم ما بسیار