میهنی تبدیل خواهد شد که در آن فرصت برای هم? شهروندان فراهم است و این چیزی است که هر مسئول لبنانی و هر مسئول عربی از فقدان آن آزرده بوده است. اگر نظام لبنان، نظام عدالت و برابری باقی بماند و لبنان در جایگاه طبیعی خود نسبت به جهان عرب قرار گیرد، امکانات رشد و شکوفایی و امکانات لازم برای اینکه لبنان نقشی اساسی در مسائل کلی عربی ایفا کند، فراهم خواهد بود. لبنانیان افراد تنبلی نیستند. آنان مردان خودساختهای هستند که وظیف? خود را به شکلی سریع و با قوّت انجام میدهند و این، آیندهای سعادتمند را نوید میدهد.
جناب امام! به خودساخته بودن شهروند لبنانی و شکوفایی لبنان و آیند? سعادتمند آن اشاره کردید. میخواهم بدانم جنبش محرومان که شما آن را در کوران حوادث خونین پایهگذاری کردید، به کجا رسیده است.
جنبش محرومان درحقیقت جنبشی سیاسی برای پیگیری مسائل ضروری و فوری کسانی است که از حقوق شهروندی و سیاسی و اجتماعی خود محروم شدهاند. این جنبش تلاشی برخاسته از ایمان بود، زیرا میدانید که از نظر اسلام، ایمان دو بعد دارد: بعدی به سوی آسمان و بعدی به سوی زمین. قرآن کریم میفرماید: «أَرَأَیْتَ الَّذِی یُکَذِّبُ بِالدِّینِ فَذَلِکَ الَّذِی یَدُعُّ الْیَتِیمَ وَلَا یَحُضُّ عَلَى طَعَامِ الْمِسْکِینِ.»[51] رسول اکرم(ص) نیز فرموده است: «هرکس شب با شکم سیر بخوابد ولی همسایهاش گرسنه باشد، به خدا و روز بازپسین ایمان نیاورده است.»[52] بنابراین، صرفِ ایمان به خدا بدون اهتمام به حقوق رنجدیدگان پذیرفته نمیشود و ایمان به شمار نمیآید. ما میخواستیم بگوییم مؤمن نمیپذیرد که به انسانهای رنجدیده از یتیم و مستمند و تنگدست و غیر آن بیتوجهی شود. این تلاش ما در قالبی شبیه سازمان و با نام جنبش محرومان ظهور یافت و بر مبارز? دموکراتیک برای تأمین حقوق پایمال شد? تودههای گسترده تکیه دارد و در روند فعالیت خود در جریان حوادث لبنان از سلاح استفاده نمیکند. جنبش تنها در دفاع از یکپارچگی لبنان و برای جلوگیری از تجزی? کشور و دفاع از مقاومت فلسطین اسلحه به دست گرفت و در دفاع از جنوب نیز اسلحه به دست خواهد گرفت. جوانان این جنبش هماکنون در دورترین نقاط جنوب مستقر هستند. بنابراین، جنبش جنبشی اجتماعی و ایمانی است که برای احقاق حقوق مردم تلاش و تأکید میکند که راه دستیابی به حقوق تودههای محروم، احزاب بیدین تندرو نیست، بلکه ابزاری دینی و مؤمنانه وجود دارد که میتواند از حقوق این محرومان پاسداری کند.
حال که بحث جنبش محرومان مطرح شد، بفرمایید روابط شما با آقای کامل الاسعد به کجا رسید؟ این سؤال ربطی به اصل گفتوگوی ما ندارد ولی همین الان به ذهنم رسید.
آقای الاسعد از سیاستمداران مشهور لبنان است که برای خود خطمشی سیاسی دارد. دوست دارم بگویم که من سیاستمدار نیستم و از همین رو، تلاش کردم جنبش محرومان را اینگونه تحلیل کنم که اهتمام ورزیدن به امور محرومان و رنجدیدگان، فعالیتی سیاسی نیست، بلکه برخاسته از عمق ایمان است و بدون شک رفتار سیاسی و برداشت سیاسی و بینش
[51].?«آیا کسى را که [روزِ] جزا را دروغ مى خواند، دیدى؟ این همان کس است که یتیم را به سختى مى راند، و به خوراک دادن بینوا ترغیب نمى کند.» (ماعون، 1-3)
[52].?ما امن بالله والیوم الآخر من بات شبعانأ و جاره جائع.