گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 2
صفحه: 454

وقت، حضور در درس ‌شما دشوار است، آیا امکان ‌دارد این‌ جلسات‌ را به ‌یکی ‌از روزهای ‌شنبه، یک‌شنبه، پنج‌شنبه یا جمعه ‌عصر منتقل ‌کنید؟ متشکرم.

من ‌پاسخ به ‌این‌ پرسش ‌را به‌ پایان ‌جلسه‌ موکول ‌می‌کنم، زیرا پیشنهادی ‌برای‌ اداره ‌این‌ جلسات ‌دارم. من ‌ترجیح ‌می‌دهم‌ که گروهی ‌از جوانان مدیریت ‌این‌ جلسات‌ را از حیث‌ زمان، نوع نشستن، دسته‌بندی ‌پرسش‌ها و یا ثبت‌نام ‌برعهده ‌گیرند تا این ‌امور از عهده ‌من‌ خارج‌ شود. اگر دیدیم ‌که ‌تمایل ‌بیشتری ‌برای ‌برگزاری ‌این ‌جلسات‌ در روز شنبه، یک‌شنبه، پنج‌شنبه ‌یا جمعه ‌وجود دارد، از نظر من‌ مانعی ‌ندارد. تصمیم‌گیری درباره ‌این ‌موضوع‌ را به‌ جوانانی‌ واگذار می‌کنم که ‌مسئولیت‌ مدیریت این‌ جلسات ‌را برعهده خواهند گرفت.

سؤ‌ال چهارم

برخی ‌معتقدند که منشأ پیدایش عقیده مهدی ‌منتَظَر نزد شیعه، ستم‌ها و سرکوب‌هایی ‌است‌ که ‌شیعیان‌ دیده‌اند و در آیین‌ها و مذاهب ‌دیگری‌ هم عقیده‌های‌ مشابه ‌وجود دارد، مانند ‌مسیح ‌(موعود) و رهایی‌بخش ‌و غیر این‌ها. نظر حضرت‌عالی‌ چیست؟

سرورم، عقیده ‌مهدی ‌منتَظَر عقیده‌ای ‌اسلامی ‌و بخشی ‌از عقیده ‌شیعه ‌است. گذشته‌ از ستم‌ها و سرکوب‌هایی‌ که ‌‌شیعیان ‌دیده‌اند، ادله‌ و روایات ‌صریح‌ و متواتری ‌از پیامبر اسلام‌ در اختیار داریم. متن ‌روایت ‌متواتر چنین‌ است: «لَولَم یبَق ‌مِنَ ‌العالَمِ إلَّا یومٌ ‌وَاحدٌ لطوَّل ‌اللهُ‌ ذلِکَ‌ الیوم حَتّی ‌یخرُجَ ‌رَجُلٌ‌ مِن ‌ذُرّیتِی إسمُهُ إسمی‌ و کُنیتُه ‌کُنیتی ‌یمَلأ الارضَ ‌قِسطَاً ‌وَ عَدلاً‌ بَعدَ مَا مُلِئَت ‌ظُلماً‌ و جوراً» (اگر از عمر جهان‌ جز یک ‌روز نمانده ‌باشد، خدا آن ‌یک‌ روز را چندان‌ طولانی می‌کند که‌ مردی ‌از ذریه‌ من‌ خروج ‌کند که هم نام‌ من و هم کنیه من است. او زمین‌ را پر از عدل‌ و داد خواهد کرد، پس ‌از آنکه ‌از جور و ستم‌ پر شده باشد.)

مهدویت بخشی ‌از عقیده ‌ماست. ما همان‌گونه‌ که ‌به ‌امام ‌علی ‌و پیامبر خدا ایمان‌ داریم، ‌به ‌مهدی ‌نیز ایمان ‌داریم. روایاتی ‌که ‌از پیامبر اسلام‌(ص) درباره ‌مهدی‌(عج) وارد شده ‌است، نزد دیگر فرقه‌های اسلامی ‌هم‌ متواتر است. من ‌در کتاب‌های ‌فراوانی ‌از مذاهب‌ دیگر و در گفت‌وگو با عالمان ‌مذاهب ‌دیگر به ‌این ‌مطلب‌ رسیده‌ام. در سفر اخیری ‌که ‌به ‌مصر داشته‌ام ‌با شیخ‌ حافظان ‌مصر، شیخ‌ حافظ‌ تیجانی، ‌دیدار کردم‌ و نظرشان ‌را درباره روایاتی ‌که درخصوص مهدی ‌وارد شده، پرسیدم. وی‌ گفت: ما به ‌این‌ حقیقت ‌ایمان ‌داریم ‌و بسیاری‌ از برادران ‌ما غیر از شیعیان ‌نیز به ‌مهدی ‌ایمان‌ دارند.

منشأ این ‌عقیده ‌اصلاً فشار نیست، بلکه ‌عقیده‌ای ‌ناب ‌است. اما این‌ عقیده‌ اگر درست ‌فهمیده‌ شود، تأثیراتی ‌در وضعیت ‌اجتماعی‌ دارد. اجازه‌ دهید این ‌موضوع ‌را روشن‌ کنم‌ و مفصل‌تر بیان‌کنم ‌و إن‌شاءالله‌ هدفی‌ جز حقیقت‌ نداریم.

عقیده مهدویت ‌و باور به‌ حضرت ‌مهدی‌ چیست؟ عقیده‌ای عملی ‌و روشن ‌و مقبول ‌از سوی ‌همگان ‌است. ما معتقدیم‌ که ‌انسان ‌در تکامل ‌دائمی ‌است. آیا چنین‌ نیست؟ انسان ‌همواره ‌با حیات‌ و هستی‌ تعامل ‌دارد تا تجربه‌ای ‌جدید بیندوزد و تجربه‌ای ‌تازه ‌بر تجارب‌ خویش ‌بیفزاید و گامی ‌دیگر به ‌سوی ‌کمال ‌بردارد. انسان ‌دائماً‌ در حرکت به ‌سمت ‌تکامل ‌است. بله، انحطاط‌هایی ‌در تمدن ‌انسانی ‌رخ ‌داده ‌که آن‌ها را تجارب ‌می‌شماریم. اگر به ‌مسیر کلی ‌تمدن ‌انسانی ‌بنگریم، ‌نقطه ‌آغاز آن ‌را نقطه‌ صفر می‌بینیم‌ که‌ پس ‌