از دولتهای عربی برای یکپارچه کردن جدّی کشورهای عربی تلاش میکنند. بیتردید، هرکس تحلیلهای روزنامهها را بخواند، درمییابد که این امر معقول است و محال نیست.
چهبسا امروز کشورهای عربی به ستیزه و درگیری و جنگ با یکدیگر مشغول باشند و فردا در کنار یکدیگر بایستند و هر دو با دشمنی دیگر بجنگند. چندین بار این مسئله در جهان عرب اتفاق افتاده که حوادث کنونی نیز در زمره آنهاست. حتماً درباره اختلافات مصر و لیبی شنیدهاید. ولی ناگاه دیدیم که که اسیران را تبادل کردند و اعلام شد که بهزودی نشست مشترکی میان لیبی و مصر برگزار میشود. جای شگفتی نیست که فردا نشستی در سطح سران برگزار شود و پس فردا هواپیماها یا سلاحهای لیبی در دمشق باشد.
متأسفانه، عربها همچنان زود به خشم میآیند و زود خوشنود میشوند. زود دشمنی میکنند و زود به آشتی مینشینند. این نیز پدیدهای ناپسند در امت ماست و مایه اندوه است.
نکته سوم این است که فشار آوردن آمریکا بر اسرائیل به شکلی شرمآور صورت گرفت. یعنی کارتر در اظهارات اخیرش گفت که شهرکسازیها به نفع صلح نیست، بلکه مانع آن است، ولی ما آماده نیستیم بر اسرائیل فشار آوریم تا عقبنشینی کند. این مسائل به اختلاف میان اسرائیل و آمریکا نخواهد انجامید و همهچیز به زیان عربها تمام خواهد شد.
از سویی، به نظر میرسد که فشارها ادامه داشته باشد، زیرا اروپا و بازار مشترک اروپا نیز حرکتی کردهاند. همه ما از میزان ارتباط بازار مشترک اروپا با آمریکا با اطلاعیم. این فشارهای سیاسی چه نتیجهای خواهد داشت؟ نمیدانم، ولی راه دیگری نیز وجود ندارد، زیرا به نظر میرسد قدرت عربی در حال حاضر در وضع خوبی نیست که بتوان آن را به کار گرفت.
این اوضاع و احوال با سالگرد دهم رمضان همزمان شده است. نمیخواهیم در ارزیابی روز دهم رمضان مبالغه کنیم، ولی هر اندازه بخواهیم درباره آن با فروتنی صحبت کنیم، باز این رویداد برای همه ما غافلگیرکننده است. ما تصور نمیکردیم که ارتش مصر قادر باشد از کانال عبور کند. کسانی که میگویند این کار با توافق اسرائیل صورت گرفت، به نظر من این هوش خارقالعاده آنان به حد حماقت رسیده است! یعنی آنان با توافق اسرائیل این کار را کردند تا روحیه عرب را برگردانند؟ اسرائیل چرا باید به دنبال روحیه دادن به عربها باشد؟ عدهای از شدت هوش و ذکاوتشان به قهقرا میروند. عده بسیاری اینگونه هستند. مصریان واقعاً با روشی شگفتانگیز از کانال عبور کردند. گذشتن از کانال اتفاقی مثبت است. عربها ثابت کردند که اگر دست به کار شوند، میتوانند کاری مثبت صورت دهند. درمورد جوانان و جبلالشیخ و دیگر حوادثی که رخ داد نیز همینطور.
دوباره میگویم: ما در ارزیابی این رویداد مبالغه نمیکنیم، ولی هر اندازه بخواهیم که در این ارزیابی فروتنی پیشه کنیم، باز باید بگوییم که در دهم رمضان نقطهقوتهای عملی در برابر ما ظاهر شد و در روحیه دوستان و دشمنان اثر گذاشت و اسطوره شکستناپذیری دشمن را در هم شکست و سبب شد که در آفریقا و اروپا دوستانی به دست آوریم. این حادثه تأثیر بسیاری داشت.
این سالگرد ما را بر آن میدارد که کسانی را که میگویند اسرائیل شکستناپذیر است، به چالش
گام به گام با امام موسی صدر
جلد:
12
صفحه:
213
