اسلام و میراث
( بسم الله الرحمن الرحیم )
از مهمترین بندهای منشور جنبش ما، بند مربوط به میراث است. بدون شک، مهمترین بخش میراث بزرگ ما، رسالت اسلام، با توجه به ��وضاع و احوال پیدایش آن، پیشینه آن، مقایسه آن با دیگر مکاتب، جزئیات دعوت و رفتارِ بر دوشدارنده این رسالت است.
اسلام و تأثیر شگرف و جاودانه آن بر امت ما و بر کل دنیا، هر علاقهمند به شناخت تاریخ و تمدن و هر تلاشکننده در راه خدمت به انسان در جهان را بر آن میدارد که این پدیده بینظیر در تاریخ هستی را درک کند. طبیعی است که درک جزئیات اسلام برای افراد امت و بهویژه برای جنبش مؤمن ما، ضرورتی حتمی و نیازی گریزناپذیر است.
تلاش خواهیم کرد که این بحث فراگیر درباره اسلام را در نکات زیر خلاصه کنیم. در این بحث شیوه خود قرآن مجید را به کار خواهیم گرفت: همان شیوهای که پیامبر(ص) به کار برد و در نتیجه، تجربهاش موفقیتآمیز بود.
مفهوم اسلام، تسلیم شدن در برابر خداوند است. این مفهوم سه بُعد اصلی دارد:
الف. تسلیم شدن با عقل، به این معنا که باور من، مرا به وجود خدا و خالقیت او رهنمون میشود. من اگر مسلمان باشم، نباید با منطق اندیشههای خود مخالفت و لجبازی کنم، زیرا پدیده، نشانه پدیدآورنده است و آفرینش، نشانه آفریدگار و وجود، نشانه به وجودآورنده.
ب. تسلیم شدن با قلب و نزدیک شدن به خدا با عاطفه قلبی بهگونهای که وجود خداوند عزوجل در دل و جان انسان احساس شود و انسان او را در هر ضربان قلب خود و در هر حالت و احساسی دریابد. این حالت است که کارهای خالصانه را از دورویی و ریاکاری متمایز میکند. انسان عاشق، کاری را که معشوق بپسندد با تمام توان و با جان و دل انجام میدهد و از آن رو نمیگرداند و حتی در راه آن فداکاری میکند، زیرا در عطا کردن به کسی که دوستش دارد، لذتی حقیقی احساس میکند.
ج. تسلیم شدن با جسم یعنی انجام دادن آنچه خدا فرمان داده است. حرکات جسم من زمانی از روی مسلمانی است که با عمل به دستورات الهی مانند نماز و حج و زکات و امر به معروف و نهی از منکر و ظلمستیزی و یتیمنوازی همراه باشد. همه اینها حرکات جسمی است که بیانگر مسلمان بودن فرد است، در صورتی که با ایمان همراه باشد.
بنابراین، اسلام به معنای تسلیم شدن عقل و قلب و جسم است که در پرتو درک جهان هستی، پی بردن به نقشمان در آن، پیوندی که با پروردگار هستی داریم و همچنین، آرامش روانی در برابر او و فرمانهای او تحقق مییابد. اوست که عطا میکند و نعمت میبخشد؛ اوست که پاداش میدهد و حسابرسی میکند. با این نگاه است که رفتار ما برخاسته از آگاهی و محبت خواهد بود و میوههایی تازه در زندگی خواهد داد و در نتیجه، نقشی را که خدا میپسندد، ایفا خواهیم کرد: « ﴿ قُلْ إِنْ کُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللهَ فَاتَّبِعُونِی یُحْبِبْکُمُ اللهُ ﴾ .»[24] رسول خدا(ص) نیز فرمود: «ایمان به آراسته شدن و آرزو کردن
[24]. «بگو: اگر خ��ا را دوست میدارید، از من پیروی کنید تا او نیز شما را دوست بدارد.» (آل عمران، 31)