گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 11
صفحه: 484

در صورتی که طبق شروط اساسی مورد نظر اسلام انجام گیرد، موافق باشند.
امام صدر: بله، اگر ازدواج مدنی را این‌گونه تفسیر کنیم. ولی درباره مفهوم ازدواج مدنی باید بحث و بررسی کنیم.
پدر شکری: ولی جناب شیخ احمد‌الزین همان‌گونه که همه فهمیدند ازدواج مدنی را محکوم کردند.
امام صدر: نه، پاسخ ما یکی است. اگر منظور از ازدواج مدنی آن باشد که در برابر یک نهاد غیرروحانی انجام گیرد، من و شیخ احمد اتفاق نظر داریم که این ازدواج صحیح است اگر شروط آن تحقق یابد که عبارت‌اند از: رضایت دو طرف، موافقت پدر و نداشتن بیماری. چنین ازدواجی صحیح است. حکومت لبنان می‏گوید من در صورتی از حقوق یک زوج دفاع می‏کنم که ازدواج آن‌ها در برابر دادگاه شرعی که بخشی از حکومت لبنان است، ثبت شود.
پدر شکری: در حال حاضر؟
امام صدر: بله، ولی این ثبت کردن برای به دست آوردن حمایت دولت است نه برای صحیح بودن ازدواج.
پدر شکری: آیا موافقید که در حکومت لبنان ازدواج مدنی باشد و در دادگاه مدنی ثبت شود؟ آیا وجود این ازدواج در کنار ازدواج دینی اشکال دارد؟
امام صدر: این سؤال مبهم است، زیرا اگر بگوییم مثلاً دعاوی مخصوص مسائل جنایی در دادگاه‏های جنایی رسیدگی شود، بدان خاطر است که در آن دادگاه کارشناسان مسائل جزایی حضور دارند. اینکه حکومت لبنان دادگاه‏های شرعی را برگزیده به خاطر آن است که تخصص آن‌ها در قوانین شرعی اسلام است نه اینکه این اقدام پایه و اساس دینی داشته باشد.
اگر دولت لبنان بگوید من از ازدواجی که با شرایط کامل اسلامی انجام شده باشد، دفاع می‏کنم و اگر دادگاه دیگری متشکل از کارشناسان این زمینه وجود داشته باشد، ما موافقیم؟
شیخ احمد الزین: دوست دارم درباره نکته‏ای که اشتباه برداشت شده بود، توضیحی بدهم. منظور من، مفهوم دینی بود که همه رفتارهای انسان متدین را در بر می‏گیرد. انسان متدین وقتی بر اساس قواعد و شروط دینی ازدواج می‏کند، ازدواج او آمیزه‏ای از عمل مادی ظاهری و جنبه روحانی و معنوی است. معنای سخن من این بود که ازدواج مدنی در غرب عملی مادی و شکلی عاری از معنویات است. این ازدواج مدنی که در غرب و آمریکا ظهور یافته است، هرگز آن ازدواجی نیست که در جهان رواج دارد. بوداییان، برهمنان، زرتشتیان، بت‏پرستان و مسلمانان همگی درباره مسائل خانواده از ادیان خود الهام می‏گیرند. بیم آن می‏رود که اگر ازدواج از قیود و چارچوب‏های دینی خود بیرون آید، جامعه‏ مبتلا به هرج و مرج شود، آن‌گونه که در آمریکای شمالی وجود دارد. یک مرد در آمریکا صبح ازدواج می‏کند و بدون هیچ مانعی عصر طلاق می‏دهد. این هرج و مرج است. دوست دارم این نکته را نیز اضافه کنم و به دوشیزه گرامی این اطمینان را بدهم که شریعت اسلامی ما بسیار روشن‌فکر و پیشرفته است؛ به‌ویژه درمورد حقوق زن. اسلام حقوق کامل زن را به او داده و میان او و مرد برابری برقرار کرده است، در حالی که می‏بینیم در فرانسه قانون 217 قانون مدنی -‌با وجود اصلاح این ماده- می‏گوید: زن تنها پس از موافقت شوهرش اجازه دارد حقوق شخصی و مدنی خود، مانند خرید و فروش و سایر فعالیت‏های تجاری را انجام دهد.