﴿ بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ﴾
﴿ إِنْ تُبْدُوا الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِیَ وَإِنْ تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاءَ فَهُوَ خَیْرٌ لَکُمْ وَیُکَفِّرُ عَنْکُمْ مِنْ سَیِّئَاتِکُمْ وَاللهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِیرٌ ﴾ .
اگر آشکارا صدقه دهید، کاری نیکوست و اگر در نهان به بینوایان صدقه دهید، نیکوتر است و گناهان شما را میزداید و خدا به کارهایی که میکنید آگاه است.
﴿ لَیْسَ عَلَیْکَ هُدَاهُمْ وَلَکِنَّ اللهَ یَهْدِی مَنْ یَشَاءُ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَیْر فَلِأَنْفُسِکُمْ وَمَا تُنْفِقُونَ إِلَّا ابْتِغَاءَ وَجْهِ اللهِ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَیْر یُوَفَّ إِلَیْکُمْ وَأَنْتُمْ لَا تُظْلَمُونَ ﴾ .
هدایت یافتن آنان بر عهده تو نیست، بلکه خداست که هرکه را که بخواهد، هدایت میکند و هر مالی که انفاق میکنید، ثوابش از آنِ خود شماست و جز برای خشنودی خدا چیزی انفاق مکنید و هرچه انفاق کنید، پاداش آن به شما میرسد و بر شما ستم نخواهد شد.
﴿ لِلْفُقَرَاءِ الَّذِینَ أُحْصِرُوا فِی سَبِیلِ اللهِ لَا یَسْتَطِیعُونَ ضَرْبًا فِی الْأَرْضِ یَحْسَبُهُمُ الْجَاهِلُ أَغْنِیَاءَ مِنَ التَّعَفُّفِ تَعْرِفُهُمْ بِسِیمَاهُم لَا یَسْأَلُونَ النَّاسَ إِلْحَافًا وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَیْر فَإِنَّ اللهَ بِهِ عَلِیمٌ ﴾ .
این صدقات از آن بینوایانی است که خود را در طاعت حق محصور کردهاند و در طلب قوت ناتواناند و آنچنان در پرده عفافاند که هرکه حال ایشان نداند، پندارند که از توانگراناند. آنان را از سیمایشان میشناسی که به اصرار از کسی چیزی نخواهند و هر مالی که انفاق میکنید، خدا به آن آگاه است.
﴿ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ بِاللَّیْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَعَلَانِیَـةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ ﴾ .
آنان که اموال خویش را در شب و روز، در پنهان و آشکار انفاق میکنند، اجرشان با پروردگارشان است، نه بیمناک میشوند و نه غمگین.
(بقره، 274-271)
حال که سخن از انفاقِ جان و مال است، باید بازگردیم و به یاد آوریم که انفاق کردن علم یا تجربه یا مهارت نیز از انواع انفاق است، که تأثیر اجتماعی بسیاری دارد. چنانکه از انسان مؤمن به خدا خواسته شده که خودخواه نباشد و همهچیز را برای خود نخواهد. آنچه مال اوست، در حقیقت امانتی از جانب خدا در دست اوست. هنگامی که چشم به دنیا گشودیم، هیچچیز نداشتیم و پروردگار همه این نعمتها را به ما تقدیم کرد، و از این نعمتهای الهی در احوال مختلف اجتماعی بهره بردیم، مثلاً از وراثت، تجربه دیگران، امنیت، مهارت و اوضاع کلی. همه افراد جامعه و همه کسانی که در گذشته کوشیدهاند و کار کردهاند، و تجربهها را به دیگران تقدیم کردهاند، در ثروت و مهارت و علم و فرهنگ ما مشارکت دارند. آینده هم در افزایش امکانات ما نقش دارد، زیرا ما هم آرزوهایی برای آینده داریم و هم برنامههایی برای تأمین زندگی فرزندانمان و نسلهای آینده و بدینگونه درمییابیم که هرچه مال یا مقام داریم، نتیجه تلاش