آیا ممکن است وارد جزئیات آنچه گفتید، بشویم؟
برای امام قلیان آوردند که جزو تفریحات ایشان است. امام نی قلیان را گرفت و گفت :
مشکل جنوب در درجه اوّل، مشکل فقدان دولت قانونی و نبود امنیت و محرومیت از خدمات است که موجب بیارتباطی شهروند با دولت میشود و این وضعیت خطرناکی است که امیدواریم موجب از دست رفتن پشتیبانی آنان از دولت نشود.
امام ابری از دود در هوا رها کرد و گفت :
فقدان حاکمیت در جنوب، وضع را مبهم و خراب و مشکلات اجتماعی و اقتصادی و انسانی و امنیتی و سیاسی را پیچیده کرده و سبب شده است که دولت نتواند حقایق را بهطور کامل دریابد و حل مشکل صرفاً به کشف و شناسایی ابعاد مشکل تبدیل شود و سیاستگذاری در این زمینه، تنها براساس پی بردن به پارهای از جوانب بحران یا شناسایی آنها بهطور تصادفی باشد. نخستین گام برای حل بحران، ورود ارتش لبنان به جنوب است. همه آنچه درباره تجزیه جنوب یا اسکان یافتن فلسطینیان در آن و دزدیده شدن منابع آب و مسیرهای آن به دست اسرائیل گفته میشود، همه حدس و گمان است و پایه و اساسی ندارد. لبنان هنوز لبنان مشروع و قانونی است که میتواند اوضاع جنوب را، نه از طریق راهحلهای خیالی، بلکه با توسّل به راهحل طبیعی، یعنی اعزام ارتش به آنجا، کنترل کند.
ولی جناب امام، به نظر میرسد پس از گذشت ده ماه از توقف جنگ، احیای قدرت امنیتی دولت کاری دشوار باشد. درست است که دولت فوقالعاده تلاش میکند تا برخی عناصر را درون ارتش جمع کند، ولی هنوز نتوانستهاست به این هدف دست یابد و گروههایی هستند که نمیخواهند این کار با موفقیت انجام شود.
در اینجا چشمان امام برقی زد و گفت :
امیدوارم مرا یک جنوبی متعصب به حساب نیاورید. من معتقدم بازگرداندن امنیت به لبنان و تحکیم صلح در آن، بدون درنظر گرفتن وضع جنوب کاری محال است. هر اندازه دولت تلاش کند، براساس اصل «ما لایُدرَک کُلُّهُ لایُترَکُ کُلُّه»[20] که مَثَل فقهی معروفی است، همه مشکلات لبنان را به جز جنوب حل کند، موفق نخواهد شد. گذشته از وجود سانسور خبری، حقیقتی هست که نمیتوان آن را نادیده گرفت : اینکه اگر جنوب را در نقشه جنگ و صلح بگنجانیم، برقراری صلح در لبنان عمیقتر خواهد شد، هرچند روند آن کندتر شود. علتش این است که با رسیدن حاکمیت قانونی به جنوب، و به دیگر سخن، با فراگیر شدن حاکمیت در همه جای خاک لبنان، بهانهای در دست افراد مسلح برای تسلیم نشدن در برابر حاکمیت قانونی لبنان باقی نمیماند.
سؤال دیگر :
جبهه محافظت از جنوب در اینجا، دارالفتوا متولد شد و از طریق برقراری تماس با همه گروهها، بدون استثنا، به بررسی اوضاع در همه ابعاد آن پرداخت. پس از آن، آقای محمود عمار، نماینده پارلمان، که عضو این جبهه بود، تهدید کرد نام طرفی را که مانع اجرای توافقنامه شتورا در جنوب میشود، اعلام میکند. آیا شما به عنوان «پدرخوانده این جبهه» میتوانید ابعاد این موضع را برای ما توضیح دهید؟
امام با لبخند گفت :
[20]. آنچه را نمیتوان بهتمامی به دست آورد، نباید بهتمامی از دست داد. (آب دریا را اگر نتوان کشید، هم به قدر تشنگی باید چشید.)