و آرمانها یکسان باشند، هیچگاه به وحدت و یکپارچگی نمیرسد، چراکه وحدت جامعه -با وجود تعدد و تکثر افراد- به تنوع این افراد است و هریک از آنها به سبب تفاوت در توانمندیها و عواطف و آرمانها به یکدیگر نیازمندند.
و این معنای اصل فلسفی و اجتماعی معروفی است که : کثرت در وحدت است و وحدت در کثرت. امّا تردیدی نیست که نوع کثرت در لبنان به سبب وجود فرقههای دینی، با نوع کثرت در دیگر کشورها متفاوت است. جوامع دیگر دارای زبانها و نژادها و عقاید و حتی تاریخ متفاوت و گاه متناقض هستند؛ در حالی که کثرت در لبنان تناقضی در بر ندارد، بلکه مکمل یکدیگر است. فرق میان مسلمان و مسیحی که هر دو به خدا ایمان دارند و حتی از نظر شکل و لهجه و جهتگیری و آداب و رسوم ملی کاملاً شبیه یکدیگرند، مانند، فرق میان دو موجود مکمل یکدیگر است؛ در حالی که در دیگر کشورها و حتی در برخی کشورهای عربی میبینیم جامعه از عناصری متفاوت، از نظر شکل و رنگ و لهجه و زبان و تاریخ، تشکیل شده است و حتی تفاوت میان احزاب تفاوتی ایدئولوژیک است؛ ولی با این حال این کثرتها در آن جوامع نیز در راه وحدت و یکپارچگی کشور به کار گرفته میشود، چه رسد به لبنان؛ این کشور کوچک از نظر مساحت و بزرگ از نظر توانمندیها و وحدت مردمانش.
شروط لازم برای تبدیل این کثرت به وحدت عبارتاند از : 1. آزادی؛ 2. احترام و اعتماد دوسویه؛ 3. آرمان ملی که بیانگر آرزوها و آرمانها و دردها و نیازها و حتی مرحله تاریخی است.
رد کردن کثرت و چندگانگی آیا شامل تمرکززدایی اداری نیز میشود؟
تمرکززدایی اداری شیوهای پیشرفته برای مدیریت و حکومت است، ولی نباید استانها یا مناطق براساس فرقهای تقسیمبندی شوند. به تعبیر دقیقتر، استانها یا مناطق نباید در مقابل هم صفآرایی کنند.
درمورد مسئله آوارگان چه خبر جدیدی دارید؟
مشکل در حال حل شدن است. این مشکل در درجه اوّل مسئلهای امنیتی است و بدین سبب از یک سو با کنترل امنیت و از سوی دیگر با کاهش تنش و یا آنچه ما حداقل تفاهم سیاسی نامیدیم، مرتبط است. بهطور کلی و با توجه به تماسهایی که داشتهام، فکر میکنم مشکل آوارگان در حال پایان یافتن است، ولی مسئله مسئله زمان است.
مسائل اجتماعی پل ارتباطی شما با هموطنان بود. آیا در حال حاضر آنها را با مسئولان مطرح کردهاید؟
خوشبختانه آقای الیاس سرکیس خود مرد همین میدان است. ایشان از محرومیت دور نبوده و آن را حس کرده و با آن زندگی کرده است. من با مطالعات مفصّل ایشان درباره مسائل رشد و توسعه آشنا بودم. نخستین نطق ایشان پس از ادای سوگند، آشکارا دربردارنده مسائل اجتماعی بود. افزون بر آن، جناب نخستوزیر، از لحاظ تخصصی، شخصیت مناسبی است که با درک ترسیم راهکارهای مناسب، بحران را کاهش میدهد. ایشان دو روز پیش گفت آماده است با هر هیئتی به نمایندگی هر قشری از قشرهای جامعه که نیازمند توجه و حمایت باشد، تشکیل جلسه دهد و به سخنانشان گوش دهد. این کمترین درجه از رعایت حقوق آنان است.
از سوی دیگر، میتوان مطالعات و بررسیهایی را که به همّت هموطنان یا مؤسسات انجام میگیرد