گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 6
صفحه: 224

برای برگزاری این دیدار زمینه‌سازی کردند، ابراز امیدواری کرد این نشست در خدمت کل لبنان باشد. وی گفت: «این جنگ، درگیری میان مسلمانان و مسیحیان نبود بلکه بین گروه‌هایی بود که می‌خواستند وحشت ایجاد کنند و همچنین گروه‌هایی که مطالباتی داشتند. اتفاقاتی رخ داد که ادیان به هیچ وجه آن‌ها را تأیید نمی‌کنند.» او ادامه داد: «ما مسلمانان مسلح نشدیم، بدون در نظر گرفتن چریک‌هایی که بر ضد اسرائیل اسلحه به دست گرفته‌اند. از زمانی که استعمار از کشورمان بیرون رفت، ما به زندگی در کنار برادران مسیحی‌مان خوگرفتیم و در مساجدمان اسلحه و گلوله‌ای وجود ندارد، زیرا می‌خواهیم براساس میثاق ملی و همسو با روح آن زندگی کنیم. ولی متأسفانه ما در سای? نظامی زندگی می‌کنیم که از حکومت، جز شکل ظاهری آن را ندارد و در نتیجه، آزادی بی حد و مرز و در سای? غفلت حاکمان، اندیشه‌ها [ی انحرافی] وارد شد.»

مفتی با انتقاد از رسانه‌ها گفت: «کدام دولتی به رسانه‌های خود اجازه می‌دهد این‌گونه باشند! وضع به گونه‌ای شد که ما از اینکه لبنانی هستیم، شرمنده بودیم.»

او از حکومت خواست همگام با تحولات به پیش رود تا حکومتی ناکارآمد نباشد، به‌ویژه آنکه جامع? لبنانِ سال ???? غیر از جامع? سال ???? است: «فرهنگ مردم دگرگون شده و باید ناخشنودی مردم از نظام را یکی از نشانه‌های این دگرگونی بدانیم.»

وی گفت: «جوانان لبنانی در سراسر جهان در حال دانش‌اندوزی هستند و دولت باید هم‌سطح تحصیل‌کردگان و فرهیختگان باشد.»

مفتی دربار? فلسطینیان گفت: «اسرائیل آمد و فلسطینیان را آواره کرد. ما نمی‌توانیم فلسطینیان را سرزنش کنیم و باید رابطه‌مان با آن‌ها را سامان‌دهی کنیم و در برابر اسرائیل بایستیم و از این عقب‌ماندگی در دفاع از کشور دست برداریم.»

وی در پایان از برگزاری این نشست تجلیل و برای آن آرزوی موفقیت کرد.

امام صدر:

پس از آن، امام صدر صحبت کرد و گفت: «این نشست که نمایندگان هم? فرقه‌ها را دربر دارد، برای نخستین بار برگزار می‌شود.»

وی افزود: «ما نه پارلمانیم، نه هیئت گفت‌وگو و نه هیئت مؤسسان برای قانون اساسی جدید، ما علمای دین هستیم و در وضعیت ویژ? لبنان، نمایند? کل کشور به شمار می‌آییم. اگر برایمان دشوار است که از سوئد و سوئیس تقلید کنیم، وظیفه داریم از ویژگی متمایز لبنان که در درج? اوّل، همزیستی است، پاسداری کنیم.»

وی گفت: «نه حاکمان نمایند? این همزیستی هستند و نه فرقه‌ها نماد اصول ارتجاعی؛ بلکه این، یک ویژگی تمدنی است و ما باید این ویژگی را محقق و متبلور کنیم.»

امام صدر در پایان سخنانش بر دو نکته تأکید کرد: اوّل. اهمیت این نشست و دیدار و ضرورتِ اینکه نتایج آن باید در سطح اهمیت آن باشد؛ دوم.ضرورت نجات همزیستی که ویژگی اصلی لبنان است.

پاتریارک حکیم:

پاتریارک حکیم با اظهار تأسف از تأخیر در برگزاری چنین نشستی، برای برون‌رفت از بحران کنونی ابراز