ما در این مسیر حرکت میکنیم و امیدواریم به اهدافمان برسیم.
در مدت اخیر سخنان بسیاری درباره طرح لیطانی و آغاز اجرای آن گفته شد. آیا اطلاعات دقیقی در این باره دارید؟
در سال 1970 میلادی، یعنی پس از گذشت شانزده سال از تأسیس اداره کل لیطانی، ما در وزارت برنامهریزی با حضور مرحوم موریس الجمیل گردهم آمدیم. آنجا من از نماینده اداره کل پرسیدم که آیا پژوهشهای فنی و اقتصادی و جغرافیایی درباره طرح لیطانی صورت گرفته است؟ چراکه چنین پژوهشهایی نخستین گام برای اجرای طرح است. پاسخ آن مسئول منفی بود.
با آنکه تا آن زمان 230 میلیون لیره برای طرح لیطانی هزینه شده بود، هنوز به مرحله گام نخست نیز نرسیده بود. آیا این معقول است؟
در ابتدای دوره ریاستجمهوری کنونی، سازمان جهانی تغذیه و کشاورزی موظف شد که تحقیقاتی اولیه درباره اجرای طرح لیطانی را در 36 تا 40 ماه صورت دهد. ولی ناگهان دیدیدم که مسئولان، این تحقیقات را که رو به پایان بود، بهطور کامل نادیده گرفتند و برنامه جدیدی با جدولی زمانبندیشده برای اجرای طرح ارائه شد. همانطور که همه میدانیم تا کنون دو ماه از تدوین جدول زمانبندیشده گذشته، بدون آنکه با هیچ گام عملی همراه بوده باشد.
از زبان مهندس ادوار صوما شنیدم که همه طرفداران اجرای طرح لیطانی را، به شیوهای که اخیراً تصویب شده، به چالش میکشید و میگفت: «آنها گفتهاند که با اجرای طرح به این شیوه، 10 هزار هکتار از زمینهای تشنه طی مدت اجرای طرح آبیاری خواهد شد. من از آنان میخواهم منطقهای را که قرار است آبیاری شود، به من نشان دهند.»
اهتمام ورزیدن به یک منطقه معین از جنوب و بیتوجهی به دیگر مناطق سؤال برانگیز است. گذشته از آن، در بخش میانی، منطقهای وجود دارد که با هیچیک از شیوههای اجرایی طرح لیطانی آبیاری نمیشود. از این رو، طرحی برای آبرسانی به این منطقه از راه ایجاد دریاچههای مصنوعی با هزینه 11 میلیون لیره تصویب شد. ولی این طرح نیز تنها به این دلیل که در دوره دولتهای پیشین تدوین شده، متوقف مانده است.
اگر دقت کنیم، درمییابیم که گذشت زمان، بیتوجهی لبنان به بهرهبرداری از آبهای خود و سیراب کردن زمینهایش را نشان داده است و این بهانهای برای اسرائیل شده و در سازمان ملل آن را دستاویز خود قرار میدهد و در رسانههای گوناگون خود بر آن تأکید میکند. اینجاست که روشن میشود وضع چقدر خطرناک است.
در مصاحبه تلویزیونی از یکی از مسئولان شنیدم که درباره صلاحیت برخی از سازمانها و دفترهای فنی که طرح لیطانی را مطالعه میکنند، تردید میکرد. من از سخنان او شگفتزده شدم. آیا منظور او سازمان جهانی تغذیه و کشاورزی است که به کمک 17 مهندس در حال مطالعه این طرح است و هزینه مطالعه آن، یکسوم از بودجه اختصاصیافته برای طرح، یعنی یک میلیون دلار از کل سه میلیون