گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 4
صفحه: 55

متهم کرد. وی دو تجمع مردمی‌ در بعلبک‌ و صور را بی‌اهمیت‌ خواند.

10/5/1974
[الحوادث]

ب. آیا امام‌ صدر در بیروت‌ تحصن‌ خواهد کرد؟ این‌ سؤالی‌ است‌ که‌ بعد از تجمع مردمی‌ صور که‌ به‌ دعوت‌ امام‌ صدر و با حضور جمعیت‌ فراوانی از افراد مسلح‌ برگزار شد، در محافل‌ سیاسی مطرح‌ می‌شود. یافتن جواب‌ این‌ سؤال‌ برای‌ دولت‌ لبنان اهمیت‌ بسیاری دارد. علت‌ این‌ اهمیت‌ برای‌ دولت‌ آن است‌ که‌ اگر امام‌ تحصن‌ کند، دولت‌ دیگر نمی‌تواند خواسته‌های‌ وی‌ را نادیده‌ بگیرد و همان‌طور رفتار کند که‌ در برابر برگزاری تجمع‌های مردمی رفتار کرد. اگر دولت‌ به‌ تجمع‌های مردمی هیچ‌ اهمیتی‌ نداد، آیا می‌تواند به‌ تحصن‌ وی‌ نیز بی‌اعتنا‌ باشد. تفاوت میان‌ تحصن‌ و این‌گونه‌ تجمع‌ها بسیار‌ آشکار است. در این‌گونه‌ تجمع‌‌ها، امام‌ سخنرانی‌ می‌کند و بعد مردم‌ پراکنده‌ می‌شوند. اما تحصن امام‌ به این معنی است که او از تحصن‌ خویش‌ بازنخواهد گشت‌ تا حداقل‌ خواسته‌هایش محقق‌ شود. هم‌اکنون،‌ در برابر دولت‌ دو راه‌حل‌ وجود دارد: یا منتظر اقدام‌ بعدی‌ امام‌ باشد و به‌ مطالبات‌ وی‌ بی‌اعتنا‌ بماند و یا برای‌ گفت‌وگو با امام‌ تلاش‌ کند و از طریق‌ محقق کردن بعضی‌ از مطالبات، از او بخواهد که تحصن را ملغا کند. اما اگر دولت‌ بعضی‌ از درخواست‌های‌ امام‌ را محقق کند، در این‌ صورت،‌ موضع‌ کامل‌ اسعد چگونه‌ خواهد بود؟ با توجه به اینکه این‌ اقدام‌ دولت‌ پیروزی‌ای‌ برای‌ امام‌ محسوب‌ خواهد شد، هرچند‌ دولت‌ تلاش‌ کند که این‌ پیروزی‌ را توجیه‌ کند. دولت‌ طبق عادت‌ همیشگی‌ این‌ مشکل‌ را نادیده گرفت و چون آقای وزیر‌ علی‌ خلیل را‌ نماینده‌ مطالبات شیعیان‌ می‌داند، او را به عضویت کمیسیون وزرایی درآورد که به ریاست‌ تقی‌الدین‌ الصلح، نخست وزیر، تشکیل داده است. این کمیسیون‌ موظف است‌ که مطالبات شیعیان را‌ بررسی کند. دولت‌ امید دارد‌ که‌ با این کار به‌ دو هدف‌ خویش‌ برسد یا به‌ قول‌ معروف‌ با یک‌ تیر دو نشان بزند؛ هدف‌ اول‌ اینکه‌ چنین‌ اظهار کند که‌ یکی‌ از اعضای‌ دولت،‌ علی‌ خلیل، مطالبات شیعیان‌ را مطرح‌ کرده است نه امام‌ صدر. به این ترتیب،‌ امام نام پیروز میدان را نخواهد گرفت و در این صورت‌ است‌ که‌ هدف‌ دوم‌ هم محقق‌ می‌شود و آن‌ اینکه‌ دولت‌ از اعتراض و غضب‌ کامل‌ اسعد در امان می‌ماند، به‌ این‌گونه‌ که‌ وی‌ را راضی‌ می‌کند که‌ تحقق برخی‌ خواسته‌های‌ شیعیان به معنی تسلیم‌ در برابر فشارهای امام‌ صدر نیست. اما آیا دولت‌، همان‌طور که‌ آرزو دارد، می‌تواند از این‌ کار به‌ هدف‌ سومی‌ هم‌ دست‌ یابد و آن‌ اینکه‌: امام‌ صدر متقاعد شود که دست از تحصن بردارد؟… دولت منتظر است… اما ظاهراً‌ امام‌ عجله‌ای‌ برای‌ تصمیم‌گرفتن‌ ندارد.‌ تا زمانی‌ که‌ امام‌ تصمیم‌ بگیرد، حربه تحصن مایه هراس دولتمردان خواهد بود.

11/5/1974
[روزنامه‌های لبنان]

منبعی آگاه اعلام کرد که شک دارد که نماینده پارلمان، آگوست باخوس، بتواند زمینه دیدار سلیمان فرنجیه و امام صدر را فراهم کند. این منبع آگاه وقایعِ رخ‌داده را دلیلِ خود می‌داند. او می‌گوید که یکی از وزرای شیعه پیش از اجتماع بیت‌الدین به فرنجیه پیشنهاد کرد که از امام صدر دعوت کند که همراه کامل اسعد به قصر ریاست‌جمهوری بیاید تا «ماجرا