گروهی از جامعه احتمالاً به معنای توسع? فقرِ گروه دیگر است. این بدینمعناست که زکات پیوسته افت موجود در زندگی فقیران را جبران و میزان درآمد طبقات مختلف را به هم نزدیک میکند. همینطور دربار? موضوع رشد در آی? بلوغ که به حاکم اجازه میدهد سن بلوغ مدنی را که از سن بلوغ جزایی متفاوت است، تعیین کند.
تفاوت اسلام و ادیان دیگر از این روست که هم دین و هم دنیا را در بر دارد. لذا پیامبر اکرم(ص) دو رسالت داشت. رسالت تبلیغ دین و سپس ولایت. ولایت از مدینه آغاز شد، زمانی که فضای مناسب برای برپاییِ حکومت اسلامی مهیا شد. قرآن کریم به این ولایت تصریح کرده و میفرماید: «النَّبِیُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِینَ مِنْ أَنفُسِهِمْ.»[141] اما پیامبر اکرم(ص) بعد از هجرت به مدینه بیشتر از ده سال عمر نکردند. وقتی بدانیم که اسلام آوردن همان تغییر دادن ذهنیت بشر و تبدیل روحی? انسان جاهل و قاتل و رباخوار و زناکاری که دختران را زنده به گور میکرد و تعصبات قبیلگی داشت، به مسلمانِ بااخلاق و ملکههایی است که اسلام آنها را تعلیم داده و، همچنین، اگر بدانیم که این هدف مختص به انسان جزیر?العرب یعنی محل نزول وحی نیست، بلکه هدفی است برای تمام انسانها در هر زمان و مکان در برابر عوامل تمدنهای گوناگون و نظامهای مختلف، جمل? این نکات ما را به درکِ ضرورتِ استمرارِ ولایت رهنمون میشود و به همین علت پیامبر اکرم(ص) در غدیر فرمودند: «ألَستُ أَولی بِکُم مِن أنفُسِکُم؟» (آیا من از خود شما بر شما اولی نیستم؟) گفتند: بله، ای رسول خدا… فرمود: «پس هرکس من مولای اویم این علی مولای اوست» و به علی اشاره کرد و، در واقع، رهبری نسلی را که شاهد ظهور اسلام بود، بر عهد? او گذاشت. عمر گفت: اگر این شخص (منظورش علی بود) ولیّ شما شود، شما را وادار به پیمودن راه راست و روشن میکند. یعنی اینکه لازم بود علی(ع) رهبری جامع? اسلامی را در مسیر تغییر و تحول و پاک ساختنش به عهده بگیرد.
اما آی? قرآن می گوید: « الْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ.» [142]
ما معتقدیم که این آیه بعد از روز غدیر نازل شده است و با ولایت، تبلیغ تمام و دین کامل شد.
ولایت در حال حاضر برای حاکمِ صالح است که جامعهای صالح را براساس کتاب خدا و سنت رسول(ص) و اهلبیت تشکیل میدهد. ضرورتی هم ندارد که این حاکم از میان ائمه باشد، بلکه مهم این است که مسلمانان برای برپاییِ حکومت اسلامی اتفاقنظر داشته باشند و دیگر اختلافی در مورد اصل ولایت نیست. از طرفی، دلیل شرعی وجود ندارد که ما را ملزم به شکلی خاص از اَشکال حکومت کند. اما در چارچوبی که حفظ اساس اسلام را اصل کلی بداند، دستمان در انتخاب ساختار حکومت باز است و آنگاه که به نظامی اسلامی دست یافتیم، شیعه و سنی این نظام را حمایت خواهند کرد. اما
[141].?«پیامبر به مؤمنان از خودشان سزاتر است.» (احزاب، 6)
[142].?«امروز دین شما را به کمال رسانیدم.» (مائده،3)