موضوع: نام? عید - چرا پرچم آرمان خواهی و فداکاری را به دست دشمن خود سپردید و به جای خدای یگانه، گوسال? او را به خدایی گرفتید؟
مکان و تاریخ: بیروت، 5/2/1971.
مناسبت: عید سعید قربان.
منبع: روزنامه های لبنان در تاریخ 6/2/1971؛ آرشیو مجلس اعلای شیعیان.
مردم لبنان!
دوست داشتم دربار? عید با شما صحبت کنم، اما سرگردان ماندم که از کدامین عید سخن بگویم؟ از عید مرهم و درمان یا از عید زخم و جراحت؟ از عید امید و آرزو یا از عید ناامیدی و افسردگی؟ از عیدی که فرصت حماسه آفرینی بود ولی اکنون به سرودن حماسه محدود شده است. آیا دربار? عیدی صحبت کنم که شوق دیدار از آفریدگار است یا عیدی که چاپلوسی از آفریدگان شده است؟
به دنبال ریشه های این عید در زمانهای پیشین می گشتم. دیدم ابراهیم، پدر پیامبران و پیشوای یکتاپرستان در کهنسالی و با قلبی سرشار از ایمان، جگرگوش? خود را به قربانگاه می برد تا در پیشگاه خداوند و برای خشنودی او قربانی کند و خداوند مهربان و کریم نیز قربانی او را می پذیرد و فدیه ای از جانب خود برای او می فرستد و او را به امامت و پیشوایی هم? آفریدگان می گمارد.
پیامبر خاتم عید را هجرتی خالص برای خداوند قرار داد و آن را در حجگزاردن به سوی کعبه، برای هرکه بتواند به آن راه یابد، معنا کرد. حج همانا سفر از «من» به سوی «او»ست تا «من» را از آنچه در درون دارد تهی و با «او» پر کنیم. خانه و کاشانه و آسایش را رها کنیم و به سوی او برویم.
در میقات، در چند قدمی کعبه احرام می بندیم… یعنی لباس عَرَضی را قربانی می کنیم و از خوشی ها و لذت های جسم رو می گردانیم، سپس بر گرد کعبه طواف می کنیم و میان صفا و مروه هروله می کنیم?… یعنی وقار و خودپسندی را نیز قربانی می کنیم. آیا هم? اینها جز بذل مال در راه خداوند بلندمرتبه است؟ آری، هم? اینها راه پیامبر خاتم است… راهی که برای امت خویش در عید ترسیم کرد تا جایگاه والای خود را در معراج زندگی بشناساند. و بدینترتیب، نخستین صفحه را پشت سرمی گذاریم و صفحه ای دیگر می گشاییم و میخوانیم…
موسی(ع) سی شب را بر روی کوه می گذراند و هنگام بازگشت ده شب دیگر نیز بر موعد خود با پروردگارش می افزاید. سامری از غیبت نور و تأخیر موسی در بازگشت به میان بنی اسرائیل سوءاستفاده می کند و آنان را به پرستش گوساله ای فرا میخواند که خود از طلا ساخته بود تا چشم ها و جان ها را خیره سازد. آنان نیز پرستش خداوند را واگذاشتند و در برابر مال سر فرو آوردند و بهرهمندی از دنیا و خواهش های نفسانی را مقدسترین مقدسات و جولانگاه آرزوها و آرمان های خویش قرار دادند.
و زمان صفحه ای دیگر از این سِفر را رقم می زند… در طرف دیگر این صفحه، در این برهه از