موضوع: مقدمه کتاب ـ تاریخ جباع؛ گذشته و حال
مکان و تاریخ: تعیین دقیق زمان نگارش میسّر نبود، لذا در آخر اسناد ماه سپتامبر 1967 درج شده است.
مناسبت: انتشار کتاب علی مروه
منبع: کتاب تاریخ جباع؛ گذشته و حال، انتشارات دارالأندلس، بیروت، 1967
متن
بسم الله الرحمن الرحیم
«الحَمدُلِلهِ الرّحمانِ الَّذِی عَلَّمَ القُرآنَ وَ خَلَقَ الإنسانَ عَلَّمَهُ البَیانَ و الصَّلاةُ و السَّلامُ عَلَی نَبِیهِ الأُمِّی الَّذِی آتاهُ الحِکمَة وَ الفُرقانَ وَ عَلَی آلِهِ اِلأَکرَمینَ الراسِخِینَ فِی العِلمِ وَ التِّبیانِ.» (ستایش خدای رحمان را که قرآن را تعلیم داد و انسان را بیافرید و به او گفتن آموخت و سلام و صلوات بر پیامبر امی که خداوند به او حکمت و فرقان عطا کرد و بر اهل بیت استوار در علم و تبیان.)
امروز که کتاب تاریخ جباع در دست من است، در چهره خوانندگان آن سؤالی میبینم.
جباع، این واژه تداعیکننده باغهای خرم و چمنزارهای سرسبز واقع بر سرزمینی مواج است که بر روی دامنه کوهی باصفا نقش بسته و چشمههایی اطراف آن را فرا گرفته و شبانهروز آن را سیراب میکند. جباع ـ سرزمینی که مساحت آن از چند کیلومتر فرا نمیرود ـ آیا شایستگی آن را دارد که درباره آن کتاب نوشته شود؟
تاریخ یعنی اذعان به تأثیر چیزی و یادآوری آن به تمام انسانها و شهادت دادن حقی است که مورد پذیرش همه جهانیان است. جباع آیا شایستگی دارد که کتاب تاریخی درباره آن نوشته شود؟ پاسخ مفصل به این سؤال را به این کتاب گرانقدری که در دست داریم، واگذار میکنم. اما خود چند جمله کوتاه در تبیین این سؤال و جواب آن مینویسم.
جباع کلمهای است پاک که خداوند به آن برکت داده است و آن را رفعت بخشیده و درخت پاکی است که ریشه آن ثابت و شاخههای آن در آسمان است و جهان را به تمامی فرا گرفته است و میوههای آن در همه ادوار و اعصار برای مصلحت انسانها منتشر شده است.
اهالی این شهر در توضیح و تفسیر مبانی دین خدا و آموزههای پیامبر او و نشر و معرفی مذهب اهل بیت در بخشهای عقیده و تفسیر و قانونگذاری و اخلاق نقش بسزایی ایفا کردهاند و در شکلگیری فرهنگ ما و در گسترش تمدن راستین انسانی مشارکتی فعّال داشتهاند؛ تمدنی که به جهانیان بهترین هدیه را تقدیم کرد و راه را برای فرهنگ و تمدن بشری هموار ساخت. آنان با زندگانی مخلصانه خویش، روشنگر راه بودهاند و نمونههای زندهای در زندگی خویش به جا گذاشتهاند که هنوز هم نشانههای راه و چراغ راه هدایتاند. آنان موانع سخت و دشوار را با صبر و جهاد و بزرگواری پشت سر گذاشتهاند؛ موانعی که همواره سد راه جنبشهای مخلصانه بوده است. اهالی جباع در راه انسانیت که پیوند میان آسمان و زمین، و جسم و روح، و دنیا و آخرت است، گام برداشتند. تاریخ جباع بخش مهمی از تاریخ درخشان مشرقزمین است. در بررسی خدماتی که مردمان