اسلام شناسی
( بسم‌الله الرحمن الرحیم )
موضوع بحث و عنوان سلسله سخنرانی‌های ما «اسلام‌شناسی» است. چگونه می‌توانیم اسلام را بهتر بشناسیم؟ این مشکلی ریشه‌ای است که ما از آن رنج می‌بریم. ما دینی به نام اسلام داریم و مذهب ما (مذهب یعنی راهی به سوی دین) تشیع است. ما با این دین زندگی می‌کنیم، ولی آن را نمی‌شناسیم. من مطمئنم که بیشتر ما حقیقت اسلام را نمی‌شناسیم. بسیاری از مبانی و اصول دیگر را بهتر می‌شناسیم تا اسلام. بسیاری از ما نیز تا حد بسیاری با مسیحیت آشنایی داریم، چراکه برخی از ما در مدرسه‌های مسیحی درس خوانده‌ایم و چه بسا از مسیحیت بیشتر از اسلام بدانیم. من در بسیاری از برخوردهایی که با جوانان داشته‌ام، به این نکته پی برده‌ام. پس بیاییم اسلام را بشناسیم.

اسلام همان‌طور که از لفظ آن پیداست، به معنای تسلیم شدن است. تسلیم شدن در برابر چه کسی؟ روشن است که در برابر خدا، یعنی ما در برابر خدایی که پروردگار جهانیان است، تسلیم و فرمانبردار هستیم و در برابر او سر فرو می‌آوریم. اسلام آوردن، با قلب و عقل و جسم است. اسلام آوردن با عقل یعنی اینکه ما در نتیجه مطالعات و مشاهدات خود به این باور برسیم که خدا وجود دارد و عقل ما نیز آن را تصدیق کند. قلب و عاطفه ما نیز تصدیق و احساس کند که خدا موجود است و خدا را دوست بدارد و از او اطاعت کند. جسم ما نیز در برابر خداوند، پروردگار جهانیان تسلیم می‌شود، یعنی فرمان خدا را انجام می‌دهد. ما نماز می‌گزاریم، روزه می‌گیریم، [به مردم] خدمت می‌کنیم و کمک می‌رسانیم، کار خیر انجام می‌دهیم، مجاهدت می‌کنیم و مانند آن. آنچه مهم است، این است که ما در برابر قوانین الهی سر فرو آوریم.
ما خدا را آفریدگار هستی می‌دانیم و به این آفریدگار ایمان داریم و با عقل و قلب و جسم خود در برابر او سر فرو می‌آوریم. بنابراین، اسلام یعنی تسلیم شدن. در برابر چه کسی؟ در برابر خداوند. چگونه در برابر خدا تسلیم باشیم؟ با عقلمان، یعنی جست‌وجو کنیم، مطالعه کنیم و به این باور برسیم که خدا موجود است؛ با قلب و عاطفه‌مان، یعنی احساس کنیم که خدا خیر است و حق است و ما را یاری می‌رساند. در عمل نیز از خدا فرمانبری کنیم، یعنی دستورهای او را انجام دهیم.
مثالی می‌زنم: شخصی می‌خواهد در کشوری زندگی کند، مثلاً می‌خواهد در لبنان زندگی کند. در لبنان نظام وجود دارد. وقتی این نظام، سودمند و خدمتگزار مردم باشد، ما با جسم خود قوانین را اجرا می‌کنیم، مالیات می‌دهیم، از نافرمانی می‌پرهیزیم، وظایفمان را ادا می‌کنیم و... این درمورد جسممان. درمورد عقل و قلبمان نیز ما نسبت به میهن خود وفاداریم، یعنی آن را دوست می‌داریم و با جسم و قلب و عقل خود از آن دفاع می‌کنیم. بنابراین، می‌توانیم بر این تعریف تأکید کنیم که اسلام به معنای تسلیم بودن در برابر خدا با عقل و قلب و جسم است.
از سویی اسلام دین خدای یگانه است، یعنی همه پیامبران از «آدم(ع)» تا «محمد بن عبدالله(ص)»