Print this page

گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 11
صفحه: 310

نمی‏گیرید؟ این طبیعی است که انسان از همسایه و دوست خود تأثیر بپذیرد و این امری ثابت است.
وقتی ما هم‏صحبت خدا شویم، آیا صفات خدا را نمی‏گیریم؟ آیا اخلاق خدایی پیدا نمی‏کنیم؟ در شب اول نیز این مطلب را گفتیم. فردی که بین او و خدا هم‏صحبتی و هم‌نشینی وجود دارد، صفات خدا را پیدا می‏کند: قوی، شکست‏ناپذیر، مهربان، روزی‌دهنده، عالم و عادل می‏شود. نماز این ویژگی‏ها و صفات نیک را به ما می‏دهد. بنابراین، تا اینجا به سه تأثیر نماز اشاره کردیم: قوی شدن، دور شدن از صفات زشت، به دست آو��دن فضایل و صفات نیک.
چهارمین تأثیر نماز این است که نماز به ما آزادی می‏بخشد. چرا؟ چون در نماز قصد تقرب به خدا شرط است و اگر من نیت کنم که نماز بخوانم تا اعتبار و آبرو به دست آورم، آیا نمازم پذیرفته است؟ نه، زیرا ریا نماز را باطل می‏کند. نمازی پذیرفته است که با فروتنی در برابر خداوند خوانده شود. نمازی صحیح است که برای خدا خوانده شود، نه از روی ترس یا طمع نسبت به کسی.
بنابراین، در پرتو نماز، هر روز پنج بار و هر بار پنج دقیقه یا بیشتر، تنها برای خدا زندگی می‏کنی. تنها برای خدا برمی‏خیزی و می‏نشینی. تنها برای خدا رکوع و سجده می‏کنی. تنها برای خدا ذکر می‏گویی و سکوت می‏کنی. و به‌تدریج تمرین می‏کنی تا عبادت و بندگی کنی و تنها برای خدا اخلاص بورزی. اخلاص داشتن برای خدا به چه معناست؟ اخلاص برای خدا به این معناست که من در نماز خود، با جسم و روح و عقل و قلب و عاطفه و زبانم، جز خدا را عبادت نمی‏کنم. در نماز، خود را به خدمت خدا درمی‏آورم و همه وجودم، جسم و روح و همه زندگی‏ام را وقف خدا می‏کنم، به‌گونه‏ای که هیچ گوشه یا بخشی از وجود من باقی نماند که غیر خدا را بپرستد و در نفس من جایی برای پرستش فرزند و زن و ثروت و مقام و باغ وجود نداشته باشد.
وقتی خود را به نماز تمرین می‌دهم و خود را وقف عبادت خدا می‏کنم، در واقع از همه آنچه غیر خداست، آزاد می‏شوم: آزاد از هرچیز یا شخص یا ثروت یا مقام یا غیر آن. بنابراین، نماز به من آزادی می‏بخشد و مرا از غیر خدا آزاد می‏کند. بنابراین، چهار ویژگی قوی بودن و دوری از زشتی‏ها و به دست آوردن صفات نیک و آزادی، در اثر نماز پدید می‏آید. آیا انسانی صالح‏تر از انسان آزاد و نیرومند و وارسته از زشتی‏ها و آراسته به خوبی‏ها می‏خواهید؟ انسانی شریف‏تر و خوشبخت‏تر از این انسان وجود دارد؟ شما می‏توانید این صفات را از رهگذر نماز به دست آورید.
پنجم. نماز ویژگی لطیف دیگری هم دارد که باید به فضل و برتری کسی که آن را به من آموخت، اعتراف کنم. او مستشرق بزرگی به نام محمد اسد است که اکنون در طنجه ساکن است و کتاب‏های ارزشمندی نوشته است. این نکته‏ای که می‏گویم از اوست، نه از خودم. نماز مجموعه‏ای از اعمال و حرکات است. در همه مذاهب و ادیان، نماز مجموعه‏ای از حرکات است: قنوت، سجده، رکوع، قیام، تسبیح گفتن، نشستن و... در همه مذاهب همین‌گونه است. این حرکات از جسم انسان صادر می‏شود، ولی در عین حال انسان به سوی خدا توجه دارد. بنابراین، شما در نماز به سوی خدا توجه دارید، ولی این توجه، شما را از انجام دادن فعالیت‏های جسمی باز نمی‏دارد.
این نوع عبادت با عبادت برخی از عابدان یا زاهدان