که تأثیر آن در عقبماندگی جامعه، کمتر از تأثیر آفت پیشین نیست و آن فقدان اعتماد به نفس و تکیه بر دیگران در همه امور اجتماعی است.
4. هنوز میان فرقهها جدایی وجود دارد و همکاری اندکی میان آنها مشاهده میشود. اگرچه ظاهراً به نظر میرسد که این مسئله در حال زوال است.
5. مسئله شرابخواری و قمار خانوادهها را نابود کرده و روحیه همکاری را بین آنان از میان برده است و این خطر بزرگی برای جامعه است.
6. ما به وضوح کامل در شهر صور مشاهده میکنیم که آموزش مدنی وجود ندارد. این امر سبب افزایش مشکلات مسئولان میشود و از پیشرفت اجتماعی میکاهد.
7. باید بدانیم که فرهنگ صحیح خانواده در میان بانوان خیلی ضعیف است، بلکه اصلاً چنین فرهنگی وجود ندارد. مشکل بیسوادی به شکل آشکاری در خانمها جلوهگر شده است.
8. حتی ما احساس میکنیم که سطح فرهنگ عمومی در مردها نیز ضعیف است و به اعتلای فرهنگی ایشان چندان توجهی نمیشود.
9. در پایان، سطح اخلاق کودکان و حتی دانشآموزان نیز پایین است و فحش دادن و بیادبی و مردمآزاری در رفتار آنان به وضوح دیده میشود.
آنچه ذکر شد، مهمترین بیماریهای اجتماعی در این کشور است و سبب شده که بیش از یکدهم توانمندیهای نیروی انسانی در این کشور تلف شود و فضایی متشنج حاصل آید که در آن همکاری بین افراد وجود ندارد و تعداد طلاقها بهطور نسبی افزایش یابد و تقریباً 45 درصد از ازدواجها منجر به طلاق شود و تصویر ناخوشایندی از کشور ایجاد کند.
برای اینکه بتوانیم این مشکلات را حل کنیم و به تدریج این آفتها را از بین ببریم، باید تدابیر زیر را بهکار بندیم:
1. تأسیس انجمنی برای حمایت از کودکان و تأسیس مهدکودک و پارک عمومی.
2. تأسیس سالن ورزشی و کمک به ایجاد گروههای ورزشی و تأمین مخارج برای اعطای جایزه به ورزشکاران و برگزاری جشنهای عمومی برای مسابقات.
3. تأسیس کتابخانه عمومی مشتمل بر سالن مطالعه و سالنی برای نمایش فیلمهای علمی و ارشادی و برای سخنرانی بهمنظور کوشش در ارتقای سطح اخلاق مدنی و شناخت حقوق هموطنان و تکالیف قانونی آنان.
4. ایجاد باشگاههایی برای گروهها و اتحادیههای گوناگون تبلیغ برای آنان.
5. تأسیس و ایجاد انجمنهایی که به فرهنگسازی در خانه بپردازند (تربیت فرزندان و کمکهای اولیه و اقتصاد خانواده و بهداشت عمومی و خیاطی و دکوراسیون).
6. برگزاری جلسات سخنرانی خاص بانوان و استفاده از مناسبتهای دینی برای این کار.
7. تأسیس نشریهای در سطح مردم برای همه که نکات مذکور در آن ملاحظه شود.
8. مراقبت و نظارت بر اماکن تجاری و فیلمهای سینمایی و قهوهخانهها و پارکها در داخل و خارج شهر.
9. پرورش روحیه تلاش داوطلبانه با تأسیس سازمانی برای تنظیم امور و ارائه نتایج آن.